原函数与不定积分

作者

周忠国&孟祥芹 河海大学数学学院

\[ \int f(x)dx=F(x)+C \]

  • 目标: 用定理解决问题.
  • 重点: 定理条件是什么, 结论是什么.
  • 难点: 什么时候用什么定理, 怎么用.

1 不定积分的概念

1.1 原函数

\[F'(x)=f(x).\]

定义\(f(x)\)\(I\) 上有定义, 如果存在函数\(F(x)\) , 满足\(F'(x)=f(x)\),则称 \(F(x)\)\(f(x)\)一个原函数.

  • 例如\((x^3)'=3x^2\),则称 \(x^3\)\(3x^2\)一个原函数.
  • 原函数\(F(x)\)的图形称为积分曲线.
  • 如果\(F(x)\)\(f(x)\) 的原函数, 则 \(F(x)+C\) 也是\(f(x)\)的原函数.
  • 如果\(F(x), G(x)\) 都是\(f(x)\) 的原函数, 则 \(F(x)-G(x)=C.\) 即两个原函数只相差一个常数.

1.2 不定积分

\[ {\int} {f(x)}\mathrm d{x}=F(x)+{C.} \]

定义 \(f(x)\) 的全体原函数构成的集合,称为不定积分,记作 \[ \underset{积分号}{\int} \underset{被积函数}{f(x)}\mathrm d\underset{积分变量}{x}=F(x)+\underset{积分常数}{C.} \]

  • 不定积分是一族函数–所有原函数.
  • 已知速度\(v=3t,\) 运动方程是什么?
  • 已知每点\((x,y)\)的切线斜率为\(2x\), 曲线是什么?

知道了变化率(导数), 要去发现规律是什么, 就是求不定积分.

存在性定理 若函数在定义区间连续,则在该定义区间上存在原函数 \(F(x).\)

  • 注意, 初等函数的原函数不一定是初等函数.

2 不定积分的性质

定理 积分与微分互逆. \[\begin{aligned} \left[\int f(x)dx\right]'=f(x),\quad d\int f(x)dx=f(x)dx.\\ \int f'(x)dx=f(x)+C,\quad \int df(x)=f(x)+C. \end{aligned}\]

命题 不定积分满足线性性质 \[\begin{aligned} \int kf(x)dx&=k\int f(x)dx,\\ \int [f(x)+g(x)]dx&=\int f(x)dx+\int g(x)dx. \end{aligned}\]

  • 可以把一个复杂积分拆成两个简单积分计算.

3 基本积分公式

  • \(C\) 为积分常数,\(a\)\(k\) 为非零常数.
  • 部分公式后面再证明.

\[ \int k \, dx = kx + C. \] \[ \int x^n \, dx = \frac{x^{n+1}}{n+1} + C, \quad (n \neq -1). \] \[ \int \frac{1}{x} \, dx = \ln|x| + C. \]

\[ \int e^x \, dx = e^x + C, \] \[ \int a^x \, dx = \frac{a^x}{\ln a} + C \quad (a > 0, a \neq 1). \]

  • 基本.

\[ \int \sin x \, dx = -\cos x + C, \] \[ \int \cos x \, dx = \sin x + C, \] \[ \int \tan x \, dx = \ln|\sec x| + C, \] \[ \int \cot x \, dx = -\ln|\csc x| + C, \]

\[ \int \sec x \, dx = \ln|\sec x + \tan x| + C, \] \[ \int \csc x \, dx = \ln|\csc x - \cot x| + C, \]

  • 补充

\[ \int \sec^2 x \, dx = \tan x + C, \] \[ \int \csc^2 x \, dx = -\cot x + C, \] \[ \int \sec x \tan x \, dx = \sec x + C, \] \[ \int \csc x \cot x \, dx = -\csc x + C. \]

\[ \int \frac{1}{\sqrt{1 - x^2}} \, dx = \arcsin x + C = -\arccos x + C, \] \[ \int \frac{1}{1 + x^2} \, dx = \arctan x + C = -\text{arccot } x + C. \]

\[ \int \frac{1}{a^2 + x^2} \, dx = \frac{1}{a}\arctan\left(\frac{x}{a}\right) + C, \] \[ \int \frac{1}{x^2 - a^2} \, dx = \frac{1}{2a}\ln\left|\frac{x - a}{x + a}\right| + C, \]

\[ \int \frac{1}{\sqrt{a^2 - x^2}} \, dx = \arcsin\left(\frac{x}{a}\right) + C, \] \[ \int \sqrt{a^2 - x^2} \, dx = \frac{x}{2}\sqrt{a^2 - x^2} + \frac{a^2}{2}\arcsin\left(\frac{x}{a}\right) + C, \] \[ \int \frac{1}{\sqrt{x^2 \pm a^2}} \, dx = \ln\left|x + \sqrt{x^2 \pm a^2}\right| + C, \] \[ \int \sqrt{x^2 \pm a^2} \, dx = \frac{x}{2}\sqrt{x^2 \pm a^2} \pm \frac{a^2}{2}\ln\left|x + \sqrt{x^2 \pm a^2}\right| + C. \]

4 例题

计算\[ \begin{align*} &\int (a_0+a_1x+a_2x^2+\cdots+a_nx^n)\mathrm dx. \end{align*} \]

计算\[ \begin{align*} \int \dfrac{1}{(\cos x\sin x)^2}\mathrm dx. \end{align*} \]

\[ \begin{align*} \int \dfrac{1}{(\cos x\sin x)^2}\mathrm dx&=\int \dfrac{\cos^2 x+\sin^2 x}{\cos^2x\sin^2x}\mathrm dx\\ &=\int (\dfrac{1}{\sin^2x}+\dfrac{1}{\cos^2x})\mathrm dx\\ &=-\cot x+\tan x+C. \end{align*} \]

  • 想办法拆成两个.
  • 去分母.
  • 常数\(C\).

计算 \[ \begin{align*} \int \tan^2x\mathrm dx. \end{align*} \]

\[ \begin{align*} \tan^2x=\sec^2 x-1. \end{align*} \]

计算\[ \begin{align*} \int \dfrac{x^4}{1+x^2}\mathrm dx. \end{align*} \]

  • 去分母, 平方差公式.

计算\[ \begin{align*} \int \dfrac{x^4}{1+x^2}\mathrm dx&=\int \dfrac{x^4-1+1}{x^2+1}\\ &=\int (x^2-1)\mathrm dx+\int \dfrac{1}{1+x^2}\mathrm dx\\ &=\dfrac{1}{3}x^3-x+\arctan x+C. \end{align*} \]